Ο Ρόλος του Γονέα στην Προπονητική Εμπειρία

 Η παρέμβαση των γονέων στη διαδικασία της προπόνησης είναι καθοριστική. Ενώ ο προπονητής εστιάζει στην τεχνική, ο γονέας λειτουργεί ως ο "συναισθηματικός πυλώνας" που θα καθορίσει αν η προπόνηση θα αποτελέσει πηγή αυτοπεποίθησης ή πηγή άγχους για τον έφηβο.

Ακολουθούν οι βασικοί άξονες μέσω των οποίων οι γονείς μπορούν να ενισχύσουν την ανάπτυξη της προσωπικότητας των παιδιών τους μέσα από τον αθλητισμό.

1. Εστίαση στη Διαδικασία (Process) και όχι στο Αποτέλεσμα

Για να καλλιεργηθεί μια υγιής προσωπικότητα, ο γονέας πρέπει να επιβραβεύει την προσπάθεια, τη συνέπεια και τη βελτίωση, και όχι μόνο τη νίκη ή την επίδοση.

 * Πρακτική συμβουλή: Αντί για την ερώτηση "Κέρδισες;", προτιμήστε το "Τι έμαθες σήμερα στην προπόνηση;" ή "Πώς ένιωσες που κατάφερες εκείνη τη δύσκολη άσκηση;".

2. Η Διαχείριση της Αυτονομίας

Η υπερπροστατευτικότητα ή η υπερεμπλοκή των γονέων (το φαινόμενο του "γονέα-προπονητή") μπορεί να καταπνίξει την ανάπτυξη της πρωτοβουλίας.

 * Ηθική Ανεξαρτησία: Αφήστε τον έφηβο να αναλάβει την ευθύνη του εξοπλισμού του, της συνέπειας στην ώρα του και της επικοινωνίας του με τον προπονητή. Αυτό χτίζει υπευθυνότητα.

3. Το Μοντέλο της "Υποστηρικτικής Αποστασιοποίησης"

Οι γονείς πρέπει να αποτελούν ένα "δίχτυ ασφαλείας" που επιτρέπει στο παιδί να αποτύχει.

 * Διαχείριση της Απογοήτευσης: Όταν ένας έφηβος αποτυγχάνει σε έναν στόχο, ο γονέας δεν πρέπει να προσφέρει δικαιολογίες (π.χ. "έφταιγε ο διαιτητής"), αλλά να τον βοηθήσει να αποδεχτεί την πραγματικότητα. Αυτή η στάση χτίζει την ψυχική ανθεκτικότητα (resilience).

4. Ενίσχυση της Κοινωνικής Νοημοσύνης

Ο γονέας μπορεί να αξιοποιήσει τις καταστάσεις της προπόνησης για να διδάξει την ενσυναίσθηση.

 * Σεβασμός και Ήθος: Η στάση του γονέα προς τους συναθλητές, τους αντιπάλους και τους διαιτητές αποτελεί το πρότυπο (modeling) για τον έφηβο. Ο σεβασμός που επιδεικνύει ο γονέας μεταφράζεται σε κοινωνική εντιμότητα για το παιδί.

Σύνοψη: Ο Γονέας ως "Καταλύτης"

Η προπόνηση προσφέρει το υλικό, αλλά ο γονέας παρέχει το πλαίσιο ερμηνείας. Αν ο γονέας αντιμετωπίζει τον αθλητισμό ως μέσο μάθησης και όχι ως μέσο προβολής δικών του ανεκπλήρωτων φιλοδοξιών, τότε ο έφηβος θα αναπτύξει μια ισορροπημένη και δυναμική προσωπικότητα.

Πηγές

 * Gould, D., & Lauer, L. (2012). The role of parents in athlete development. (Μελέτη για τη θετική και αρνητική επίδραση των γονέων στην ψυχολογία των αθλητών).

 * Knight, C. J., & Holt, N. L. (2014). Parenting in youth sport: From the ivory tower to the playing field. Routledge. (Πρακτικός οδηγός για τη γονεϊκή υποστήριξη).

 * Hellstedt, J. C. (1987). The Coach-Parent-Athlete Relationship. The Sport Psychologist. (Ανάλυση του "τριγώνου" επικοινωνίας στον αθλητισμό).

 * Jowett, S., & Lavallee, D. (2007). Social Psychology in Sport. Human Kinetics. (Κεφάλαια για τις οικογενειακές δυναμικές και την ανάπτυξη χαρακτήρα).